#77 Παλιός ανακαινισμένος μύλος (Μπουραζάνι)

Χωροθέτηση

Ένας νερόμυλος του 19ου αιώνα και μάλιστα εν λειτουργία εντοπίζεται στο χωριό Μπουραζάνι, στο Δημοτικό Διαμέρισμα Αηδονοχωρίου του Δήμου Κόνιτσας.


Στοιχεία Κατασκευής

 

Ιστορικά στοιχεία

Ο νερόμυλος είναι η πρώτη μηχανή παραγωγής έργου που κατασκεύασε ο άνθρωπος με τη χρήση φυσικής, ήπιας και ανανεώσιμης πηγής ενέργειας η οποία κάλυψε τις ανάγκες των προβιομηχανικών κοινωνιών, αντικαθιστώντας τις πρώιμες μηχανές, την ανθρώπινη ή ζωική δύναμη (χειρόμυλοι και ζωόμυλοι).

Εκτός από το μαγευτικό φυσικό τοπίο της περιοχής με την πλούσια βλάστηση και την αφθονία των πηγών, ο επισκέπτης μπορεί να παρατηρήσει τον εν λειτουργία νερόμυλο στο Μπουραζάνι, ο οποίος διαθέτει επιπλέον νεροτριβή και μαντάνια προσφέροντας της υπηρεσίες του στους κατοίκους του χωριού.

Μπορεί κανείς να παρατηρήσει τον μηχανισμό και την λειτουργία της μυλόπετρας, την χρήση της νεροτριβής, του μαντανιού καθώς επίσης την λειτουργία της γεννήτριας παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος.

 

Πρόσθετα στοιχεία ιστορικού, πολιτιστικού και τουριστικού ενδιαφέροντος

Η Κόνιτσα έχει καταστεί τα τελευταία χρόνια ένας από τους πιο προσφιλείς προορισμούς Ελλήνων και ξένων περιηγητών, καθώς πέρα από τις αμέτρητες δραστηριότητες που φιλοξενεί διαθέτει πληθώρα σημείων ιστορικού, πολιτισμικού, πολιτιστικού και φυσιολατρικού ενδιαφέροντος.

Από την Παλαιοχριστιανική και τη Βυζαντινή περίοδο (4ος αιώνας μ.Χ - 1430), σώζονται το κάστρο (14ος αιώνας), η εκκλησία της Κόκκινης Παναγιάς (τέλη 13ου αιώνα) στον κάμπο της Κόνιτσας, ο ναός του Αγίου Νικολάου (14ος αιώνας), του Αγίου Δημητρίου (11ος αιώνας) και τα μοναστήρια της Θεοτόκου (14ος αιώνας) και της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος (1305) στην Κλειδωνιά. Από την περίοδο της Τουρκοκρατίας (1430 - 1913) σώζονται ο ναός των Αγίων Αποστόλων (1791), το μουσουλμανικό τέμενος του Σουλεϊμάν (16ος αιώνας), ο μητροπολιτικός ναός του Αγίου Νικολάου (1842), η οικία της Χάμκως (18ος αιώνας), η οικία Σίσκο (1845), ο ναός των Αγίων Αποστόλων (1537), ο ναός του Αγίου Αθανασίου (1617) και το παρεκκλήσι του Νεομάρτυρα Γεωργίου, με 120 εικόνες Χιοναδιτών ζωγράφων.

Μια πρώτη γνωριμία με την παραδοσιακή αρχιτεκτονική της πόλης θα μπορούσε να γίνει στην Επάνω Κόνιτσα, όπου εντοπίζονται τα περισσότερα αρχοντικά και οικιστικά συγκροτήματα, που κτίστηκαν την περίοδο της Τουρκοκρατίας. Πάνω από 50 διατηρητέα κτίρια υπάρχουν στην περιοχή, από τα οποία όμως ξεχωρίζουν το αρχοντικό Χουσεΐν Μπέη Σίσκο, το οικιστικό συγκρότημα της Χάμκως, το Μπεκιαρέικο, το Φλωρέικο, του Παπαδιαμάντη, του Σχοινιά, του Κιούσου, του Βουδάση, του Χούσιου κ.α.

Ένα από τα αξιοθέατα-σύμβολα της περιοχής είναι αδιαμφισβήτητα το μεγάλο μονότοξο γεφύρι της Κόνιτσας, που δεσπόζει στην άκρη του οικισμού, στη χαράδρα του Αώου. Το περίφημο γεφύρι κτίστηκε το 1870 από τον πρωτομάστορα Ζιώγα Φρόντζο από την Πυρσόγιαννη και έχει διαστάσεις 20 x 40. Αποτελεί ένα πραγματικό μνημείο αρχιτεκτονικής κληρονομιάς, που οφείλει κάποιος να το επισκεφθεί πηγαίνοντας στην Κόνιτσα.



Σπουδαία μνημεία ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς συναντά κανείς και στα χωριά γύρω από την Κόνιτσα, όπως τις βραχοσκεπές "Κλειδί" και "Μπόιλα" με ευρήματα της Παλαιολιθικής Εποχής, που επιβεβαιώνουν ανθρώπινη παρουσία στην περιοχή από την Ανώτερη Παλαιολιθική Περίοδο, καθώς και το σπήλαιο "Μεγαλάκκος".

Στο χωριό Κλειδωνιά, που βρίσκεται στις παρυφές του κάμπου της Κόνιτσας, σε απόσταση 14 χμ. από αυτή, ο επισκέπτης αξίζει να δει επίσης, το ομώνυμο πέτρινο γεφύρι, το ναό Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, καθώς και τη Μονή Αγίων Αναργύρων.

Περίπου 12 χλμ από την Κόνιτσα βρίσκεται το Μπουραζάνι. Το Μπουραζάνι δεν είναι χωριό, είναι μια περιοχή που ανήκει στην κοινότητα Αηδονοχωρίου και η οποία διαθέτει πλούσιο φυσικό περιβάλλον και γνωρίζει ιδιαίτερη τουριστική ανάπτυξη κατά τα τελευταία χρόνια.

Στην περιοχή βρίσκεται η έδρα του Περιβαλλοντικού Πάρκου Μπουραζανίου, το οποίο εκτείνεται σε μία έκταση 1200 στρεμμάτων. Διαθέτει πλούσια βλάστηση και φιλοξενεί διάφορα είδη άγριων ζώων, όπως ελάφια, αγριογούρουνα και αγριοκάτσικα. Επίσης, στο χώρο λειτουργεί και Μουσείο Φυσικής Ιστορίας.

Στη σμίξη του Αώου με τους πρόποδες της Νεμέρτσικας συναντάμε τη Μονή Κοιμήσεως Θεοτόκου Μολυβδοσκέπαστης. Σύμφωνα με την παράδοση χτίστηκε από τον αυτοκράτορα Κων/νο Πωγωνάτο τον 7ο αιώνα μ.Χ. και πήρε το όνομα της από τις μολύβδινες πλάκες που σκέπαζαν παλαιότερα το καθολικό της. Από τον 12ο έως και τον 17ο αιώνα η Μονή υπήρξε έδρα της Αρχιεπισκοπής Πωγωνιανής, ενώ από τον 14ο λειτουργούσε ως σχολή χειρογράφων.

Στο τέλος της διαδρομής για τα χωριά της Λάκκας του Αώου βρίσκεται το Δίστρατο, κτισμένο κάτω από την κορυφή Γομάρα (υψ. 2126 μ.) της Βασιλίτσας. Οι συνοικίες (μαχαλάδες) του Διστράτου είναι τρεις. Το Μαχαλίτσιο (Κάτω Μαχαλάς), όπου βρέθηκαν τάφοι βυζαντινής καθώς και ρωμαϊκής ή αρχαίας εποχής, ο μεσαίος μαχαλάς και ο άνω μαχαλάς (μαχλέλου ντι τζιάνα).

Προσεγγίζοντας τα περίφημα Μαστοροχώρια ξεχωρίζει η Πυρσόγιαννη, ένα χωριό χτισμένο αμφιθεατρικά στις πλαγιές του όρους Στενό στα 860μ. Περπατώντας στα γραφικά σοκάκια του θαυμάζουμε τα αρχοντικά και τα περίτεχνα πέτρινα οικοδομήματα του, τα περισσότερα εκ των οποίων χτίστηκαν το 1750.

Στην Πυρσόγιαννη συναντάμε επίσης το Εθνικό Μουσείο των Ηπειρωτών Μαστόρων. Το μουσείο στεγάζεται σε ένα πέτρινο κτίριο, που χτίστηκε το 1927, που λειτούργησε εξ αρχής ως σχολείο.

Ο Εθνικός Δρυμός Βίκου- Αώου είναι μια από τις περιοχές που περιλαμβάνεται στο δίκτυο Νatura 2000 και από το 2005 στο Εθνικό Πάρκο της Βόρειας Πίνδου. Ο Δρυμός μοιράζεται στους Δήμους Κόνιτσας, Κεντρικού Ζαγορίου και Τύμφης, καθώς και στην κοινότητα Πάπιγκου. Η συνολική του έκταση αγγίζει τα 13.000 εκτάρια και περιλαμβάνει στα βόρεια τη χαράδρα του Αώου, στα νότια τα φαράγγια του Βίκου και του Βοϊδομάτη, καθώς και ένα μεγάλο μέρος της οροσειράς της Τύμφης.

Οι λάτρεις της φύσης και των εναλλακτικών δραστηριοτήτων θα βρουν στην Κόνιτσα τον επίγειο παράδεισο τους. Πεζοπορίες, αναρριχήσεις και κάθε λογής δραστηριότητα στα βουνά και τα ποτάμια συνδέεται αυτόματα με το όνομα αυτής της πόλης, διότι εκτός από μια ιστορικής σημασίας κωμόπολη, τα τελευταία χρόνια έχει εξελιχθεί σε μια άτυπη "πρωτεύουσα" των εναλλακτικών δραστηριοτήτων στην Περιφερειακή Ενότητα Ιωαννίνων.