#233 Μεταμόρφωση Σωτήρα (Βοτονόσι)

Χωροθέτηση

Το Βοτονόσι (υψ. 820 μ.) βρίσκεται στο 46ο χλμ. της εθνικής οδού Ιωαννίνων - Τρικάλων, είναι κτισμένο κάτω από την κορυφή Γραμμένη (υψ. 1147 μ.) και πάνω από τον Μετσοβίτικο ποταμό, πάνω στην αρχαία διάβαση που συνέδεε τα Γιάννινα, με το Μέτσοβο και την Καλαμπάκα.



Στοιχεία Κατασκευής

Αξιόλογα μνημείο του χωριού είναι η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, με περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο.

 

Ιστορικά στοιχεία

Στην περιοχή του Βοτονοσίου βρίσκεται ακρόπολη της κλασικής περιόδου, που σήμερα είναι γνωστή με τ' όνομα Λαχανόκαστρο. Από παλιότερες έρευνες, στο Βοτονόσι εντοπίστηκαν στις υπώρειες της ακρόπολης αρκετές ενεπίγραφες επιτύμβιες στήλες στη θέση Τρία Χάνια. Χάλκινα αγγεία και κεραμική βρέθηκαν και σε άλλα σημεία, αποδεικνύοντας την ιστορικότητα της περιοχής.

Στις 6 Αυγούστου, του Σωτήρος, πραγματοποιείται πανηγύρι, το οποίο περιλαμβάνει λιτάνευση της εικόνας και γλέντι με δημοτικά συγκροτήματα στο προαύλιο της εκκλησίας.

Πρόσθετα στοιχεία ιστορικού, πολιτιστικού και τουριστικού ενδιαφέροντος

Η πλατεία του Μετσόβου είναι γεμάτη με καταστήματα, που πουλούν είδη λαϊκής τέχνης, περίτεχνα ξυλόγλυπτα χρηστικά αντικείμενα, βαρέλια, παραδοσιακά υφαντά, τυροκομικά προϊόντα και τα περίφημα κρασιά "Κατώγι", που παράγονται στο Μέτσοβο. Το κρασί παράγεται από γαλλικά κλήματα της περιοχής Μπορντώ, τα οποία φυτρώνουν στις περιοχές "Γινιέτσι" και "Μποϊάνου" του Μετσόβου. Η οινοποίηση, η ωρίμανση, και η εμφιάλωσή του γίνονται στο νεόδμητο ειδικό οινοποιείο, που αποτελεί αποκλειστική ιδιοκτησία του Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Απέναντι από το Μέτσοβο βρίσκεται το Ανήλιο, κτισμένο σε υψόμετρο 1050 μ κάτω από την κορυφή του Περιστερίου Οξιά (υψ. 1635 μ.). Πάνω από το χωριό βρίσκεται το νέο χιονοδρομικό κέντρο του Μετσόβου.

Στην είσοδο του οικισμού βρίσκεται το Κέντρο Ενημέρωσης για τον Εθνικό Δρυμό της Πίνδου - Βάλια Κάλντα, όπου φιλοξενούνται εκθέματα για τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής.

Κάτω από το παλιό κάστρο του Μετσόβου, στην κεντρική πλατεία, βρίσκεται η πινακοθήκη του Ιδρύματος Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Η περιοχή του Μετσόβου είναι πλούσια σε θρησκευτικά μνημεία. Μονές και εκκλησίες πλημυρίζουν την ευρύτερη περιοχή και καλούν τον επισκέπτη να τα εξερευνήσει.

Στην ευρύτερη περιοχή απαντώνται τρεις περιοχές που είναι ενταγμένες στο δίκτυο Νatura 2000 αυτές είναι ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου (Βάλια Κάλντα) (GR1310003), η Περιοχή Μετσόβου (Ανήλιο - Κατάρα) (GR2130006) και το όρος Λάκμος.

Πολλές εκδηλώσεις γίνονται στο Μέτσοβο τον Ιούλιο, όπως τα "πίχτεια", πολιτιστικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Ιουλίου. Στις 20 Ιουλίου πραγματοποιείται πανηγύρι κοντά στο ναό του Προφήτη Ηλία, σε υψόμετρο 1400 μ. Στις 26 Ιουλίου, ανήμερα της Αγίας Παρασκευής, γίνεται θρησκευτική γιορτή, όπου οι γυναίκες του χωριού, με παραδοσιακές στολές, σέρνουν το χορό τραγουδώντας βλάχικα τραγούδια. Στις 15 Αυγούστου, στο μοναστήρι της Παναγίας, γίνεται πανηγύρι με παραδοσιακές εκδηλώσεις και με τη συμμετοχή χορευτικών συγκροτημάτων.

Εντός του Ανθοχωρίου βρίσκεται το λαογραφικό μουσείο και το μουσείο υδροκίνησης, που αποτελείται από νερόμυλο, νεροτριβή και μαντάνια, που κινούνται με τη δύναμη του νερού από το Ρέμα Ρόνα. Αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα εκμετάλλευσης της υδάτινης ενέργειας και μνημείο ουσιαστικά της τεχνολογίας που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι κατά την προβιομηχανική περίοδο για να καλύψουν τις ανάγκες διατροφής και ένδυσης. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων.

Στην περιοχή του Βοτονοσίου η αρχαιολογική σκαπάνη ανακάλυψε ακρόπολη της κλασικής περιόδου, που σήμερα είναι γνωστή με τ' όνομα Λαχανόκαστρο. Από παλιότερες έρευνες, στο Βοτονόσι εντοπίστηκαν στις υπώρειες της ακρόπολης αρκετές ενεπίγραφες επιτύμβιες στήλες, οι οποίες ήταν εντοιχισμένες σε αναλημματικά τοιχία των αγρών στη θέση Τρία Χάνια. Χάλκινα αγγεία και κεραμική βρέθηκαν σε άλλα σημεία, αποδεικνύοντας τη σπουδαιότητα της περιοχής, που βρίσκεται στην παλιά ημιονική οδό Ιωαννίνων - Μετσόβου - Καλαμπάκας και ήταν η αρχαία διάβαση της Πίνδου. Αξιόλογα είναι η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, με περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο και ο οικισμός Μύλοι, όπου σώζονται ερείπια από τους παλιούς μύλους. Τα σπίτια της περιοχής κτίζονται ακολουθώντας την τυπική μετσοβίτικη μορφή του τρίχωρου σπιτιού με κλειστό ξύλινο εξώστη (κεπέγκι), που κατασκευάζεται συνήθως από ξύλο.

Αξιόλογα πολιτιστικά μνημεία της Μηλιάς είναι η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που κτίστηκε τον 16ο αι., του Αγίου Αθανασίου και της Παναγίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν η νεροτριβή στην είσοδο του χωριού, οι ερειπωμένοι νερόμυλοι και το Περίπτερο Ενημέρωσης για τη Φύση και τον Πολιτισμό, απ' όπου μπορείτε ν' αντλήσετε πληροφορίες για τον Εθνικό Δρυμό Πίνδου - Βάλια Κάλντα, για τα μονοπάτια και τη φύση της περιοχής.

 

 


#231 Πινακοθήκη του Ευάγγελου Αβέρωφ

Χωροθέτηση

Στην κεντρική πλατεία, κάτω από το παλιό κάστρο του Μετσόβου, βρίσκεται η πινακοθήκη του Ιδρύματος Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Στοιχεία Κατασκευής

 

Ιστορικά στοιχεία

Η Πινακοθήκη θεμελιώθηκε το 1985 και εγκαινιάστηκε τον Αύγουστο του 1988.

H Πινακοθήκη Αβέρωφ, προσωπικό δημιούργημα του Ευάγγελου Αβέρωφ, είναι σήμερα ένα μουσείο σύγχρονο και ζωντανό. Παράλληλα με τη μόνιμη έκθεση των έργων της Πινακοθήκης λαμβάνουν χώρα και περιοδικές εκθέσεις, δραστηριότητες και εκδηλώσεις.

Πρόσφατα ολοκληρώθηκε και η νέα πτέρυγα, με τις δύο μεγάλες αίθουσες εκθέσεων, τη βιβλιοθήκη, την αίθουσα προβολών και τους άλλους βοηθητικούς χώρους.

Η πινακοθήκη φιλοξενεί κατά βάση έργα της προσωπικής συλλογής του Ιδρυτή. Πρόκειται για έργα Ελλήνων ζωγράφων, όπως οι Πανταζής, Λύτρας, Ροϊλός, Γύζης, Παρθένης, Ιακωβίδης, Μαλέας, Προσαλέντης, Χατζής, Βολανάκης, Λεμπέσης, Οικονόμου και άλλοι. Τα εκθέματα της Πινακοθήκης αναφέρονται στον 19ο και τον 20ο αιώνα. Επίσης, εκτίθενται έργα Ελλήνων Γλυπτών της αντίστοιχης χρονικής περιόδου. Ανάμεσα στα εκθέματα ξεχωρίζουν για την ιστορική θεματική τους, "Η μάχη των Φαρσάλων" του Γεωργίου Ροϊλού, "Η φυγή της Πάργας" του Διονυσίου Τσόκου, "Η πυρπόληση της Τουρκικής ναυαρχίδας από τον Κανάρη" του Νικηφόρου Λύτρα.

Πρόσθετα στοιχεία ιστορικού, πολιτιστικού και τουριστικού ενδιαφέροντος

Η πλατεία του Μετσόβου είναι γεμάτη με καταστήματα, που πουλούν είδη λαϊκής τέχνης, περίτεχνα ξυλόγλυπτα χρηστικά αντικείμενα, βαρέλια, παραδοσιακά υφαντά, τυροκομικά προϊόντα και τα περίφημα κρασιά "Κατώγι", που παράγονται στο Μέτσοβο. Το κρασί παράγεται από γαλλικά κλήματα της περιοχής Μπορντώ, τα οποία φυτρώνουν στις περιοχές "Γινιέτσι" και "Μποϊάνου" του Μετσόβου. Η οινοποίηση, η ωρίμανση, και η εμφιάλωσή του γίνονται στο νεόδμητο ειδικό οινοποιείο, που αποτελεί αποκλειστική ιδιοκτησία του Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Απέναντι από το Μέτσοβο βρίσκεται το Ανήλιο, κτισμένο σε υψόμετρο 1050 μ κάτω από την κορυφή του Περιστερίου Οξιά (υψ. 1635 μ.). Πάνω από το χωριό βρίσκεται το νέο χιονοδρομικό κέντρο του Μετσόβου.

Στην είσοδο του οικισμού βρίσκεται το Κέντρο Ενημέρωσης για τον Εθνικό Δρυμό της Πίνδου - Βάλια Κάλντα, όπου φιλοξενούνται εκθέματα για τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής.

Κάτω από το παλιό κάστρο του Μετσόβου, στην κεντρική πλατεία, βρίσκεται η πινακοθήκη του Ιδρύματος Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Η περιοχή του Μετσόβου είναι πλούσια σε θρησκευτικά μνημεία. Μονές και εκκλησίες πλημυρίζουν την ευρύτερη περιοχή και καλούν τον επισκέπτη να τα εξερευνήσει.

Στην ευρύτερη περιοχή απαντώνται τρεις περιοχές που είναι ενταγμένες στο δίκτυο Νatura 2000 αυτές είναι ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου (Βάλια Κάλντα) (GR1310003), η Περιοχή Μετσόβου (Ανήλιο - Κατάρα) (GR2130006) και το όρος Λάκμος.

Πολλές εκδηλώσεις γίνονται στο Μέτσοβο τον Ιούλιο, όπως τα "πίχτεια", πολιτιστικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Ιουλίου. Στις 20 Ιουλίου πραγματοποιείται πανηγύρι κοντά στο ναό του Προφήτη Ηλία, σε υψόμετρο 1400 μ. Στις 26 Ιουλίου, ανήμερα της Αγίας Παρασκευής, γίνεται θρησκευτική γιορτή, όπου οι γυναίκες του χωριού, με παραδοσιακές στολές, σέρνουν το χορό τραγουδώντας βλάχικα τραγούδια. Στις 15 Αυγούστου, στο μοναστήρι της Παναγίας, γίνεται πανηγύρι με παραδοσιακές εκδηλώσεις και με τη συμμετοχή χορευτικών συγκροτημάτων.

Εντός του Ανθοχωρίου βρίσκεται το λαογραφικό μουσείο και το μουσείο υδροκίνησης, που αποτελείται από νερόμυλο, νεροτριβή και μαντάνια, που κινούνται με τη δύναμη του νερού από το Ρέμα Ρόνα. Αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα εκμετάλλευσης της υδάτινης ενέργειας και μνημείο ουσιαστικά της τεχνολογίας που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι κατά την προβιομηχανική περίοδο για να καλύψουν τις ανάγκες διατροφής και ένδυσης. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων.

Στην περιοχή του Βοτονοσίου η αρχαιολογική σκαπάνη ανακάλυψε ακρόπολη της κλασικής περιόδου, που σήμερα είναι γνωστή με τ' όνομα Λαχανόκαστρο. Από παλιότερες έρευνες, στο Βοτονόσι εντοπίστηκαν στις υπώρειες της ακρόπολης αρκετές ενεπίγραφες επιτύμβιες στήλες, οι οποίες ήταν εντοιχισμένες σε αναλημματικά τοιχία των αγρών στη θέση Τρία Χάνια. Χάλκινα αγγεία και κεραμική βρέθηκαν σε άλλα σημεία, αποδεικνύοντας τη σπουδαιότητα της περιοχής, που βρίσκεται στην παλιά ημιονική οδό Ιωαννίνων - Μετσόβου - Καλαμπάκας και ήταν η αρχαία διάβαση της Πίνδου. Αξιόλογα είναι η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, με περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο και ο οικισμός Μύλοι, όπου σώζονται ερείπια από τους παλιούς μύλους. Τα σπίτια της περιοχής κτίζονται ακολουθώντας την τυπική μετσοβίτικη μορφή του τρίχωρου σπιτιού με κλειστό ξύλινο εξώστη (κεπέγκι), που κατασκευάζεται συνήθως από ξύλο.

Αξιόλογα πολιτιστικά μνημεία της Μηλιάς είναι η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που κτίστηκε τον 16ο αι., του Αγίου Αθανασίου και της Παναγίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν η νεροτριβή στην είσοδο του χωριού, οι ερειπωμένοι νερόμυλοι και το Περίπτερο Ενημέρωσης για τη Φύση και τον Πολιτισμό, απ' όπου μπορείτε ν' αντλήσετε πληροφορίες για τον Εθνικό Δρυμό Πίνδου - Βάλια Κάλντα, για τα μονοπάτια και τη φύση της περιοχής.

 

 


#232 Μονή Κόκκινης Πέτρας

Χωροθέτηση

Βρίσκεται κοντά στη θέση Κόκκινο Λιθάρι στο Ανθοχώρι Μετσόβου.

Στοιχεία Κατασκευής

Η Μονή της Ζωοδόχου Πηγής πιθανολογείται ότι χτίστηκε τον 18ο αιώνα στον τύπο του σταυροειδούς εγγεγραμμένου με τρούλο και πλάγιους χορούς.

 

Ιστορικά στοιχεία

Η Μονή της Ζωοδόχου Πηγής πιθανολογείται ότι χτίστηκε τον 18ο αιώνα.

Οφείλει την ονομασία της στον βράχο με τα κόκκινα πετρώματα που εντοπίζεται ανατολικά της Μονής, πάνω σε βραχώδη και αδιάβατη οροσειρά της Πίνδου. Στα βλάχικα ονομάζεται και "Κιάτρα Ρόσια".

Οι τοιχογραφίες στο εσωτερικό του ναού ανάγονται πιθανόν στις αρχές του 19ου αιώνα, ενώ οι φορητές εικόνες είναι έργα του 18ου, 19ου, 20ου αιώνα. Επίσης, σώζονται πολλά βιβλία του 18ου και 19ου αιώνα, εκδόσεων Νικ. Γλυκέος και Δ. Θεοδοσίου στη Βενετία.

Πρόσθετα στοιχεία ιστορικού, πολιτιστικού και τουριστικού ενδιαφέροντος

Η πλατεία του Μετσόβου είναι γεμάτη με καταστήματα, που πουλούν είδη λαϊκής τέχνης, περίτεχνα ξυλόγλυπτα χρηστικά αντικείμενα, βαρέλια, παραδοσιακά υφαντά, τυροκομικά προϊόντα και τα περίφημα κρασιά "Κατώγι", που παράγονται στο Μέτσοβο. Το κρασί παράγεται από γαλλικά κλήματα της περιοχής Μπορντώ, τα οποία φυτρώνουν στις περιοχές "Γινιέτσι" και "Μποϊάνου" του Μετσόβου. Η οινοποίηση, η ωρίμανση, και η εμφιάλωσή του γίνονται στο νεόδμητο ειδικό οινοποιείο, που αποτελεί αποκλειστική ιδιοκτησία του Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Απέναντι από το Μέτσοβο βρίσκεται το Ανήλιο, κτισμένο σε υψόμετρο 1050 μ κάτω από την κορυφή του Περιστερίου Οξιά (υψ. 1635 μ.). Πάνω από το χωριό βρίσκεται το νέο χιονοδρομικό κέντρο του Μετσόβου.

Στην είσοδο του οικισμού βρίσκεται το Κέντρο Ενημέρωσης για τον Εθνικό Δρυμό της Πίνδου - Βάλια Κάλντα, όπου φιλοξενούνται εκθέματα για τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής.

Κάτω από το παλιό κάστρο του Μετσόβου, στην κεντρική πλατεία, βρίσκεται η πινακοθήκη του Ιδρύματος Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Η περιοχή του Μετσόβου είναι πλούσια σε θρησκευτικά μνημεία. Μονές και εκκλησίες πλημυρίζουν την ευρύτερη περιοχή και καλούν τον επισκέπτη να τα εξερευνήσει.

Στην ευρύτερη περιοχή απαντώνται τρεις περιοχές που είναι ενταγμένες στο δίκτυο Νatura 2000 αυτές είναι ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου (Βάλια Κάλντα) (GR1310003), η Περιοχή Μετσόβου (Ανήλιο - Κατάρα) (GR2130006) και το όρος Λάκμος.

Πολλές εκδηλώσεις γίνονται στο Μέτσοβο τον Ιούλιο, όπως τα "πίχτεια", πολιτιστικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Ιουλίου. Στις 20 Ιουλίου πραγματοποιείται πανηγύρι κοντά στο ναό του Προφήτη Ηλία, σε υψόμετρο 1400 μ. Στις 26 Ιουλίου, ανήμερα της Αγίας Παρασκευής, γίνεται θρησκευτική γιορτή, όπου οι γυναίκες του χωριού, με παραδοσιακές στολές, σέρνουν το χορό τραγουδώντας βλάχικα τραγούδια. Στις 15 Αυγούστου, στο μοναστήρι της Παναγίας, γίνεται πανηγύρι με παραδοσιακές εκδηλώσεις και με τη συμμετοχή χορευτικών συγκροτημάτων.

Εντός του Ανθοχωρίου βρίσκεται το λαογραφικό μουσείο και το μουσείο υδροκίνησης, που αποτελείται από νερόμυλο, νεροτριβή και μαντάνια, που κινούνται με τη δύναμη του νερού από το Ρέμα Ρόνα. Αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα εκμετάλλευσης της υδάτινης ενέργειας και μνημείο ουσιαστικά της τεχνολογίας που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι κατά την προβιομηχανική περίοδο για να καλύψουν τις ανάγκες διατροφής και ένδυσης. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων.

Στην περιοχή του Βοτονοσίου η αρχαιολογική σκαπάνη ανακάλυψε ακρόπολη της κλασικής περιόδου, που σήμερα είναι γνωστή με τ' όνομα Λαχανόκαστρο. Από παλιότερες έρευνες, στο Βοτονόσι εντοπίστηκαν στις υπώρειες της ακρόπολης αρκετές ενεπίγραφες επιτύμβιες στήλες, οι οποίες ήταν εντοιχισμένες σε αναλημματικά τοιχία των αγρών στη θέση Τρία Χάνια. Χάλκινα αγγεία και κεραμική βρέθηκαν σε άλλα σημεία, αποδεικνύοντας τη σπουδαιότητα της περιοχής, που βρίσκεται στην παλιά ημιονική οδό Ιωαννίνων - Μετσόβου - Καλαμπάκας και ήταν η αρχαία διάβαση της Πίνδου. Αξιόλογα είναι η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, με περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο και ο οικισμός Μύλοι, όπου σώζονται ερείπια από τους παλιούς μύλους. Τα σπίτια της περιοχής κτίζονται ακολουθώντας την τυπική μετσοβίτικη μορφή του τρίχωρου σπιτιού με κλειστό ξύλινο εξώστη (κεπέγκι), που κατασκευάζεται συνήθως από ξύλο.

Αξιόλογα πολιτιστικά μνημεία της Μηλιάς είναι η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που κτίστηκε τον 16ο αι., του Αγίου Αθανασίου και της Παναγίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν η νεροτριβή στην είσοδο του χωριού, οι ερειπωμένοι νερόμυλοι και το Περίπτερο Ενημέρωσης για τη Φύση και τον Πολιτισμό, απ' όπου μπορείτε ν' αντλήσετε πληροφορίες για τον Εθνικό Δρυμό Πίνδου - Βάλια Κάλντα, για τα μονοπάτια και τη φύση της περιοχής.

 

 


#228 Ναός Αγίου Αθανασίου (Ζυγού)

Χωροθέτηση

Τον εντοπίζουμε κοντά στο μοναστήρι της Παναγίας, στην αρχή του δρόμου που οδηγούσε παλιότερα στη Θεσσαλία.

 

Στοιχεία Κατασκευής

 

Ιστορικά στοιχεία

Ο ναός είναι πολύ παλιός, ωστόσο η ακριβής ημερομηνία κτίσης παραμένει άγνωστη.

Ο ναός ανακαινίστηκε το 1893, με δαπάνη των Ιωάννη Παπά και Νικολάου Τσιαούση, κατόπιν αυτοκρατορικής άδειας, ενώ το 1832 έγινε η ιστόρηση του ιερού.

 

Πρόσθετα στοιχεία ιστορικού, πολιτιστικού και τουριστικού ενδιαφέροντος

Η πλατεία του Μετσόβου είναι γεμάτη με καταστήματα, που πουλούν είδη λαϊκής τέχνης, περίτεχνα ξυλόγλυπτα χρηστικά αντικείμενα, βαρέλια, παραδοσιακά υφαντά, τυροκομικά προϊόντα και τα περίφημα κρασιά "Κατώγι", που παράγονται στο Μέτσοβο. Το κρασί παράγεται από γαλλικά κλήματα της περιοχής Μπορντώ, τα οποία φυτρώνουν στις περιοχές "Γινιέτσι" και "Μποϊάνου" του Μετσόβου. Η οινοποίηση, η ωρίμανση, και η εμφιάλωσή του γίνονται στο νεόδμητο ειδικό οινοποιείο, που αποτελεί αποκλειστική ιδιοκτησία του Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Απέναντι από το Μέτσοβο βρίσκεται το Ανήλιο, κτισμένο σε υψόμετρο 1050 μ κάτω από την κορυφή του Περιστερίου Οξιά (υψ. 1635 μ.). Πάνω από το χωριό βρίσκεται το νέο χιονοδρομικό κέντρο του Μετσόβου.

Στην είσοδο του οικισμού βρίσκεται το Κέντρο Ενημέρωσης για τον Εθνικό Δρυμό της Πίνδου - Βάλια Κάλντα, όπου φιλοξενούνται εκθέματα για τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής.

Κάτω από το παλιό κάστρο του Μετσόβου, στην κεντρική πλατεία, βρίσκεται η πινακοθήκη του Ιδρύματος Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Η περιοχή του Μετσόβου είναι πλούσια σε θρησκευτικά μνημεία. Μονές και εκκλησίες πλημυρίζουν την ευρύτερη περιοχή και καλούν τον επισκέπτη να τα εξερευνήσει.

Στην ευρύτερη περιοχή απαντώνται τρεις περιοχές που είναι ενταγμένες στο δίκτυο Νatura 2000 αυτές είναι ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου (Βάλια Κάλντα) (GR1310003), η Περιοχή Μετσόβου (Ανήλιο - Κατάρα) (GR2130006) και το όρος Λάκμος.

Πολλές εκδηλώσεις γίνονται στο Μέτσοβο τον Ιούλιο, όπως τα "πίχτεια", πολιτιστικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Ιουλίου. Στις 20 Ιουλίου πραγματοποιείται πανηγύρι κοντά στο ναό του Προφήτη Ηλία, σε υψόμετρο 1400 μ. Στις 26 Ιουλίου, ανήμερα της Αγίας Παρασκευής, γίνεται θρησκευτική γιορτή, όπου οι γυναίκες του χωριού, με παραδοσιακές στολές, σέρνουν το χορό τραγουδώντας βλάχικα τραγούδια. Στις 15 Αυγούστου, στο μοναστήρι της Παναγίας, γίνεται πανηγύρι με παραδοσιακές εκδηλώσεις και με τη συμμετοχή χορευτικών συγκροτημάτων.

Εντός του Ανθοχωρίου βρίσκεται το λαογραφικό μουσείο και το μουσείο υδροκίνησης, που αποτελείται από νερόμυλο, νεροτριβή και μαντάνια, που κινούνται με τη δύναμη του νερού από το Ρέμα Ρόνα. Αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα εκμετάλλευσης της υδάτινης ενέργειας και μνημείο ουσιαστικά της τεχνολογίας που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι κατά την προβιομηχανική περίοδο για να καλύψουν τις ανάγκες διατροφής και ένδυσης. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων.

Στην περιοχή του Βοτονοσίου η αρχαιολογική σκαπάνη ανακάλυψε ακρόπολη της κλασικής περιόδου, που σήμερα είναι γνωστή με τ' όνομα Λαχανόκαστρο. Από παλιότερες έρευνες, στο Βοτονόσι εντοπίστηκαν στις υπώρειες της ακρόπολης αρκετές ενεπίγραφες επιτύμβιες στήλες, οι οποίες ήταν εντοιχισμένες σε αναλημματικά τοιχία των αγρών στη θέση Τρία Χάνια. Χάλκινα αγγεία και κεραμική βρέθηκαν σε άλλα σημεία, αποδεικνύοντας τη σπουδαιότητα της περιοχής, που βρίσκεται στην παλιά ημιονική οδό Ιωαννίνων - Μετσόβου - Καλαμπάκας και ήταν η αρχαία διάβαση της Πίνδου. Αξιόλογα είναι η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, με περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο και ο οικισμός Μύλοι, όπου σώζονται ερείπια από τους παλιούς μύλους. Τα σπίτια της περιοχής κτίζονται ακολουθώντας την τυπική μετσοβίτικη μορφή του τρίχωρου σπιτιού με κλειστό ξύλινο εξώστη (κεπέγκι), που κατασκευάζεται συνήθως από ξύλο.

Αξιόλογα πολιτιστικά μνημεία της Μηλιάς είναι η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που κτίστηκε τον 16ο αι., του Αγίου Αθανασίου και της Παναγίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν η νεροτριβή στην είσοδο του χωριού, οι ερειπωμένοι νερόμυλοι και το Περίπτερο Ενημέρωσης για τη Φύση και τον Πολιτισμό, απ' όπου μπορείτε ν' αντλήσετε πληροφορίες για τον Εθνικό Δρυμό Πίνδου - Βάλια Κάλντα, για τα μονοπάτια και τη φύση της περιοχής.

 

 


#229 Ναός Αγίου Δημητρίου (Μέτσοβο)

Χωροθέτηση

Μια από τις παλαιότερες και πλέον πολύπαθες εκκλησίες του Μετσόβου.

Στοιχεία Κατασκευής

Ο ναός διαθέτει ένα εξαιρετικό ξυλόγλυπτο τέμπλο.

Ο ναός διαθέτει δύο άμβωνες, ο μεγαλύτερος εκ των οποίων είναι έργο του Μετσοβίτη ταλιαδόρου Γεώργιου Στέργιου Πέτρη. Διαθέτει δύο χρυσοκέντητους επιτάφιους, αργυρά και χρυσά ιερά σκεύη, αργυρές επενδύσεις εικόνων και ασημένια στέφανα γάμου. Οι θαυμάσιες εικόνες του Χριστού και της Παναγίας φέρουν την υπογραφή του Μετσοβίτη αγιογράφου Γεωργίου Χρυσολωρά. Ορισμένες από τις μεγάλες εικόνες του τέμπλου ιστορήθηκαν το 1821 στη Νίζνα της Ρωσίας από τον Μετσοβίτη αγιογράφο Δημήτριο Κωνσταντίνου Κριτζάλη.


Ιστορικά στοιχεία

Μια από τις παλαιότερες και πλέον πολύπαθες εκκλησίες του Μετσόβου. Ο ναός καταστράφηκε αρκετές φορές από σεισμούς. Το 1818 μετά από ισχυρό σεισμό, η εκκλησία ανοικοδομήθηκε με φιρμάνι που εξέδωσε ο Αλή Πασάς ως ανταμοιβή των Μετσοβιτών που τον είχαν βοηθήσει να περάσει την χιονισμένη διάβαση του Ζυγού. Ο ναός επισκευάστηκε για τελευταία φορά το 1908 και σήμερα αποτελεί τον δεύτερο ενοριακό ναό του Μετσόβου.

Ο ναός διαθέτει ένα εξαιρετικό ξυλόγλυπτο τέμπλο που φιλοτεχνήθηκε αρχικά από τα παιδιά του Στέργιου Βαρδάκα το 1744. Η νεότερη εκδοχή του το 1815 είναι έργο του Μετσοβίτη ταλιαδόρου Ιωάννη Γκιώνη και όπως φαίνεται δεν έπαθε σοβαρές ζημιές από τον σεισμό. Το ιερό βήμα και τον γυναικωνίτη του παλιού ναού ιστόρησε το 1743 και το 1748 αντίστοιχα ο περίφημος Μετσοβίτης αγιογράφος Στέργιος Παπαγιάννης.

Ορισμένες από τις μεγάλες εικόνες του τέμπλου ιστορήθηκαν το 1821 στη Νίζνα της Ρωσίας από τον Μετσοβίτη αγιογράφο Δημήτριο Κωνσταντίνου Κριτζάλη.

Πρόσθετα στοιχεία ιστορικού, πολιτιστικού και τουριστικού ενδιαφέροντος

Η πλατεία του Μετσόβου είναι γεμάτη με καταστήματα, που πουλούν είδη λαϊκής τέχνης, περίτεχνα ξυλόγλυπτα χρηστικά αντικείμενα, βαρέλια, παραδοσιακά υφαντά, τυροκομικά προϊόντα και τα περίφημα κρασιά "Κατώγι", που παράγονται στο Μέτσοβο. Το κρασί παράγεται από γαλλικά κλήματα της περιοχής Μπορντώ, τα οποία φυτρώνουν στις περιοχές "Γινιέτσι" και "Μποϊάνου" του Μετσόβου. Η οινοποίηση, η ωρίμανση, και η εμφιάλωσή του γίνονται στο νεόδμητο ειδικό οινοποιείο, που αποτελεί αποκλειστική ιδιοκτησία του Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Απέναντι από το Μέτσοβο βρίσκεται το Ανήλιο, κτισμένο σε υψόμετρο 1050 μ κάτω από την κορυφή του Περιστερίου Οξιά (υψ. 1635 μ.). Πάνω από το χωριό βρίσκεται το νέο χιονοδρομικό κέντρο του Μετσόβου.

Στην είσοδο του οικισμού βρίσκεται το Κέντρο Ενημέρωσης για τον Εθνικό Δρυμό της Πίνδου - Βάλια Κάλντα, όπου φιλοξενούνται εκθέματα για τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής.

Κάτω από το παλιό κάστρο του Μετσόβου, στην κεντρική πλατεία, βρίσκεται η πινακοθήκη του Ιδρύματος Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Η περιοχή του Μετσόβου είναι πλούσια σε θρησκευτικά μνημεία. Μονές και εκκλησίες πλημυρίζουν την ευρύτερη περιοχή και καλούν τον επισκέπτη να τα εξερευνήσει.

Στην ευρύτερη περιοχή απαντώνται τρεις περιοχές που είναι ενταγμένες στο δίκτυο Νatura 2000 αυτές είναι ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου (Βάλια Κάλντα) (GR1310003), η Περιοχή Μετσόβου (Ανήλιο - Κατάρα) (GR2130006) και το όρος Λάκμος.

Πολλές εκδηλώσεις γίνονται στο Μέτσοβο τον Ιούλιο, όπως τα "πίχτεια", πολιτιστικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Ιουλίου. Στις 20 Ιουλίου πραγματοποιείται πανηγύρι κοντά στο ναό του Προφήτη Ηλία, σε υψόμετρο 1400 μ. Στις 26 Ιουλίου, ανήμερα της Αγίας Παρασκευής, γίνεται θρησκευτική γιορτή, όπου οι γυναίκες του χωριού, με παραδοσιακές στολές, σέρνουν το χορό τραγουδώντας βλάχικα τραγούδια. Στις 15 Αυγούστου, στο μοναστήρι της Παναγίας, γίνεται πανηγύρι με παραδοσιακές εκδηλώσεις και με τη συμμετοχή χορευτικών συγκροτημάτων.

Εντός του Ανθοχωρίου βρίσκεται το λαογραφικό μουσείο και το μουσείο υδροκίνησης, που αποτελείται από νερόμυλο, νεροτριβή και μαντάνια, που κινούνται με τη δύναμη του νερού από το Ρέμα Ρόνα. Αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα εκμετάλλευσης της υδάτινης ενέργειας και μνημείο ουσιαστικά της τεχνολογίας που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι κατά την προβιομηχανική περίοδο για να καλύψουν τις ανάγκες διατροφής και ένδυσης. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων.

Στην περιοχή του Βοτονοσίου η αρχαιολογική σκαπάνη ανακάλυψε ακρόπολη της κλασικής περιόδου, που σήμερα είναι γνωστή με τ' όνομα Λαχανόκαστρο. Από παλιότερες έρευνες, στο Βοτονόσι εντοπίστηκαν στις υπώρειες της ακρόπολης αρκετές ενεπίγραφες επιτύμβιες στήλες, οι οποίες ήταν εντοιχισμένες σε αναλημματικά τοιχία των αγρών στη θέση Τρία Χάνια. Χάλκινα αγγεία και κεραμική βρέθηκαν σε άλλα σημεία, αποδεικνύοντας τη σπουδαιότητα της περιοχής, που βρίσκεται στην παλιά ημιονική οδό Ιωαννίνων - Μετσόβου - Καλαμπάκας και ήταν η αρχαία διάβαση της Πίνδου. Αξιόλογα είναι η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, με περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο και ο οικισμός Μύλοι, όπου σώζονται ερείπια από τους παλιούς μύλους. Τα σπίτια της περιοχής κτίζονται ακολουθώντας την τυπική μετσοβίτικη μορφή του τρίχωρου σπιτιού με κλειστό ξύλινο εξώστη (κεπέγκι), που κατασκευάζεται συνήθως από ξύλο.

Αξιόλογα πολιτιστικά μνημεία της Μηλιάς είναι η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που κτίστηκε τον 16ο αι., του Αγίου Αθανασίου και της Παναγίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν η νεροτριβή στην είσοδο του χωριού, οι ερειπωμένοι νερόμυλοι και το Περίπτερο Ενημέρωσης για τη Φύση και τον Πολιτισμό, απ' όπου μπορείτε ν' αντλήσετε πληροφορίες για τον Εθνικό Δρυμό Πίνδου - Βάλια Κάλντα, για τα μονοπάτια και τη φύση της περιοχής.


 

 


#226 Ναός Αγίου Χαραλάμπους (Μέτσοβο)

Χωροθέτηση

Η εκκλησία του Αγ. Χαραλάμπους βρίσκεται στη νοτιοανατολική πλευρά του Μετσόβου.

Στοιχεία Κατασκευής

Πρόκειται για τρίκλιτη βασιλική μεγάλων διαστάσεων. Τρεις πολυεδρικές αψίδες εξέχουν στην ανατολική πλευρά του ναού, ενώ στη νότια πλευρά υπάρχει νεότερο χαγιάτι.

Ιστορικά στοιχεία

Ανακαινίστηκε το 1834 από τον Ιωάννη Τσανάκα.

Αξίζει κανείς να επισκεφθεί το ναό για να θαυμάσει το υπέροχο ζωγραφιστό ταβάνι και το ξυλόγλυπτο τέμπλο του, το δεσποτικό θρόνο, τους δύο άμβωνες, το κιβώριο της Αγίας Τράπεζας και τις καταπληκτικές τοιχογραφίες, σε ορισμένα τμήματα του ναού.

Στις μέρες μας, ο ναός δεν βρίσκεται σε πολύ καλή κατάσταση, καθώς στην ανατολική πλευρά του ναού παρατηρούνται ρωγμές. Στη δυτική πλευρά έχει προστεθεί νεότερο καμπαναριό.

Πρόσθετα στοιχεία ιστορικού, πολιτιστικού και τουριστικού ενδιαφέροντος

Η πλατεία του Μετσόβου είναι γεμάτη με καταστήματα, που πουλούν είδη λαϊκής τέχνης, περίτεχνα ξυλόγλυπτα χρηστικά αντικείμενα, βαρέλια, παραδοσιακά υφαντά, τυροκομικά προϊόντα και τα περίφημα κρασιά "Κατώγι", που παράγονται στο Μέτσοβο. Το κρασί παράγεται από γαλλικά κλήματα της περιοχής Μπορντώ, τα οποία φυτρώνουν στις περιοχές "Γινιέτσι" και "Μποϊάνου" του Μετσόβου. Η οινοποίηση, η ωρίμανση, και η εμφιάλωσή του γίνονται στο νεόδμητο ειδικό οινοποιείο, που αποτελεί αποκλειστική ιδιοκτησία του Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Απέναντι από το Μέτσοβο βρίσκεται το Ανήλιο, κτισμένο σε υψόμετρο 1050 μ κάτω από την κορυφή του Περιστερίου Οξιά (υψ. 1635 μ.). Πάνω από το χωριό βρίσκεται το νέο χιονοδρομικό κέντρο του Μετσόβου.

Στην είσοδο του οικισμού βρίσκεται το Κέντρο Ενημέρωσης για τον Εθνικό Δρυμό της Πίνδου - Βάλια Κάλντα, όπου φιλοξενούνται εκθέματα για τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής.

Κάτω από το παλιό κάστρο του Μετσόβου, στην κεντρική πλατεία, βρίσκεται η πινακοθήκη του Ιδρύματος Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Η περιοχή του Μετσόβου είναι πλούσια σε θρησκευτικά μνημεία. Μονές και εκκλησίες πλημυρίζουν την ευρύτερη περιοχή και καλούν τον επισκέπτη να τα εξερευνήσει.

Στην ευρύτερη περιοχή απαντώνται τρεις περιοχές που είναι ενταγμένες στο δίκτυο Νatura 2000 αυτές είναι ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου (Βάλια Κάλντα) (GR1310003), η Περιοχή Μετσόβου (Ανήλιο - Κατάρα) (GR2130006) και το όρος Λάκμος.

Πολλές εκδηλώσεις γίνονται στο Μέτσοβο τον Ιούλιο, όπως τα "πίχτεια", πολιτιστικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Ιουλίου. Στις 20 Ιουλίου πραγματοποιείται πανηγύρι κοντά στο ναό του Προφήτη Ηλία, σε υψόμετρο 1400 μ. Στις 26 Ιουλίου, ανήμερα της Αγίας Παρασκευής, γίνεται θρησκευτική γιορτή, όπου οι γυναίκες του χωριού, με παραδοσιακές στολές, σέρνουν το χορό τραγουδώντας βλάχικα τραγούδια. Στις 15 Αυγούστου, στο μοναστήρι της Παναγίας, γίνεται πανηγύρι με παραδοσιακές εκδηλώσεις και με τη συμμετοχή χορευτικών συγκροτημάτων.

Εντός του Ανθοχωρίου βρίσκεται το λαογραφικό μουσείο και το μουσείο υδροκίνησης, που αποτελείται από νερόμυλο, νεροτριβή και μαντάνια, που κινούνται με τη δύναμη του νερού από το Ρέμα Ρόνα. Αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα εκμετάλλευσης της υδάτινης ενέργειας και μνημείο ουσιαστικά της τεχνολογίας που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι κατά την προβιομηχανική περίοδο για να καλύψουν τις ανάγκες διατροφής και ένδυσης. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων.

Στην περιοχή του Βοτονοσίου η αρχαιολογική σκαπάνη ανακάλυψε ακρόπολη της κλασικής περιόδου, που σήμερα είναι γνωστή με τ' όνομα Λαχανόκαστρο. Από παλιότερες έρευνες, στο Βοτονόσι εντοπίστηκαν στις υπώρειες της ακρόπολης αρκετές ενεπίγραφες επιτύμβιες στήλες, οι οποίες ήταν εντοιχισμένες σε αναλημματικά τοιχία των αγρών στη θέση Τρία Χάνια. Χάλκινα αγγεία και κεραμική βρέθηκαν σε άλλα σημεία, αποδεικνύοντας τη σπουδαιότητα της περιοχής, που βρίσκεται στην παλιά ημιονική οδό Ιωαννίνων - Μετσόβου - Καλαμπάκας και ήταν η αρχαία διάβαση της Πίνδου. Αξιόλογα είναι η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, με περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο και ο οικισμός Μύλοι, όπου σώζονται ερείπια από τους παλιούς μύλους. Τα σπίτια της περιοχής κτίζονται ακολουθώντας την τυπική μετσοβίτικη μορφή του τρίχωρου σπιτιού με κλειστό ξύλινο εξώστη (κεπέγκι), που κατασκευάζεται συνήθως από ξύλο.

Αξιόλογα πολιτιστικά μνημεία της Μηλιάς είναι η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που κτίστηκε τον 16ο αι., του Αγίου Αθανασίου και της Παναγίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν η νεροτριβή στην είσοδο του χωριού, οι ερειπωμένοι νερόμυλοι και το Περίπτερο Ενημέρωσης για τη Φύση και τον Πολιτισμό, απ' όπου μπορείτε ν' αντλήσετε πληροφορίες για τον Εθνικό Δρυμό Πίνδου - Βάλια Κάλντα, για τα μονοπάτια και τη φύση της περιοχής.

 

 


#227 Ναός Αγίας Τριάδας (Μέτσοβο)

Χωροθέτηση

Βρίσκεται στο δυτικό μέρος του Μετσόβου.


Στοιχεία Κατασκευής

Ο Ναός Αγίας Τριάδος είναι μια μονόχωρη βασιλική.

Τα ξύλινα δίπτυχα της πρόθεσης είναι του 1718, ενώ το τέμπλο του ναού είναι έργο του Γ. Μέρανου.

 

Ιστορικά στοιχεία

Η χρονολογία ανέγερσης του ναού παραμένει άγνωστη, ωστόσο η ανακαίνιση της πραγματοποιήθηκε το 1891 από τον Γεώργιο Αβέρωφ. Την ίδια χρονιά κτίστηκε και το κωδωνοστάσιο, που βρίσκεται πάνω από την κεντρική είσοδο του ναού.


Πρόσθετα στοιχεία ιστορικού, πολιτιστικού και τουριστικού ενδιαφέροντος

Η πλατεία του Μετσόβου είναι γεμάτη με καταστήματα, που πουλούν είδη λαϊκής τέχνης, περίτεχνα ξυλόγλυπτα χρηστικά αντικείμενα, βαρέλια, παραδοσιακά υφαντά, τυροκομικά προϊόντα και τα περίφημα κρασιά "Κατώγι", που παράγονται στο Μέτσοβο. Το κρασί παράγεται από γαλλικά κλήματα της περιοχής Μπορντώ, τα οποία φυτρώνουν στις περιοχές "Γινιέτσι" και "Μποϊάνου" του Μετσόβου. Η οινοποίηση, η ωρίμανση, και η εμφιάλωσή του γίνονται στο νεόδμητο ειδικό οινοποιείο, που αποτελεί αποκλειστική ιδιοκτησία του Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Απέναντι από το Μέτσοβο βρίσκεται το Ανήλιο, κτισμένο σε υψόμετρο 1050 μ κάτω από την κορυφή του Περιστερίου Οξιά (υψ. 1635 μ.). Πάνω από το χωριό βρίσκεται το νέο χιονοδρομικό κέντρο του Μετσόβου.

Στην είσοδο του οικισμού βρίσκεται το Κέντρο Ενημέρωσης για τον Εθνικό Δρυμό της Πίνδου - Βάλια Κάλντα, όπου φιλοξενούνται εκθέματα για τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής.

Κάτω από το παλιό κάστρο του Μετσόβου, στην κεντρική πλατεία, βρίσκεται η πινακοθήκη του Ιδρύματος Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Η περιοχή του Μετσόβου είναι πλούσια σε θρησκευτικά μνημεία. Μονές και εκκλησίες πλημυρίζουν την ευρύτερη περιοχή και καλούν τον επισκέπτη να τα εξερευνήσει.

Στην ευρύτερη περιοχή απαντώνται τρεις περιοχές που είναι ενταγμένες στο δίκτυο Νatura 2000 αυτές είναι ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου (Βάλια Κάλντα) (GR1310003), η Περιοχή Μετσόβου (Ανήλιο - Κατάρα) (GR2130006) και το όρος Λάμκος.

Πολλές εκδηλώσεις γίνονται στο Μέτσοβο τον Ιούλιο, όπως τα "πίχτεια", πολιτιστικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Ιουλίου. Στις 20 Ιουλίου πραγματοποιείται πανηγύρι κοντά στο ναό του Προφήτη Ηλία, σε υψόμετρο 1400 μ. Στις 26 Ιουλίου, ανήμερα της Αγίας Παρασκευής, γίνεται θρησκευτική γιορτή, όπου οι γυναίκες του χωριού, με παραδοσιακές στολές, σέρνουν το χορό τραγουδώντας βλάχικα τραγούδια. Στις 15 Αυγούστου, στο μοναστήρι της Παναγίας, γίνεται πανηγύρι με παραδοσιακές εκδηλώσεις και με τη συμμετοχή χορευτικών συγκροτημάτων.

Εντός του Ανθοχωρίου βρίσκεται το λαογραφικό μουσείο και το μουσείο υδροκίνησης, που αποτελείται από νερόμυλο, νεροτριβή και μαντάνια, που κινούνται με τη δύναμη του νερού από το Ρέμα Ρόνα. Αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα εκμετάλλευσης της υδάτινης ενέργειας και μνημείο ουσιαστικά της τεχνολογίας που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι κατά την προβιομηχανική περίοδο για να καλύψουν τις ανάγκες διατροφής και ένδυσης. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων.

Στην περιοχή του Βοτονοσίου η αρχαιολογική σκαπάνη ανακάλυψε ακρόπολη της κλασικής περιόδου, που σήμερα είναι γνωστή με τ' όνομα Λαχανόκαστρο. Από παλιότερες έρευνες, στο Βοτονόσι εντοπίστηκαν στις υπώρειες της ακρόπολης αρκετές ενεπίγραφες επιτύμβιες στήλες, οι οποίες ήταν εντοιχισμένες σε αναλημματικά τοιχία των αγρών στη θέση Τρία Χάνια. Χάλκινα αγγεία και κεραμική βρέθηκαν σε άλλα σημεία, αποδεικνύοντας τη σπουδαιότητα της περιοχής, που βρίσκεται στην παλιά ημιονική οδό Ιωαννίνων - Μετσόβου - Καλαμπάκας και ήταν η αρχαία διάβαση της Πίνδου. Αξιόλογα είναι η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, με περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο και ο οικισμός Μύλοι, όπου σώζονται ερείπια από τους παλιούς μύλους. Τα σπίτια της περιοχής κτίζονται ακολουθώντας την τυπική μετσοβίτικη μορφή του τρίχωρου σπιτιού με κλειστό ξύλινο εξώστη (κεπέγκι), που κατασκευάζεται συνήθως από ξύλο.

Αξιόλογα πολιτιστικά μνημεία της Μηλιάς είναι η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που κτίστηκε τον 16ο αι., του Αγίου Αθανασίου και της Παναγίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν η νεροτριβή στην είσοδο του χωριού, οι ερειπωμένοι νερόμυλοι και το Περίπτερο Ενημέρωσης για τη Φύση και τον Πολιτισμό, απ' όπου μπορείτε ν' αντλήσετε πληροφορίες για τον Εθνικό Δρυμό Πίνδου - Βάλια Κάλντα, για τα μονοπάτια και τη φύση της περιοχής.

 

 


#224 Μονή Κοίμησης της Θεοτόκου (Μέτσοβο)

Χωροθέτηση

Νοτιοδυτικά του Μετσόβου, στο σημείο διασταύρωσης του Μετσοβίτικου και Ανηλιώτικου παραπόταμου του Αράχθου διακρίνουμε τη Μονή της Κοίμησης της Θεοτόκου.

Στοιχεία Κατασκευής

Η Μονή έχει φρουριακή όψη και περιβάλλεται από ψηλό τοίχο. Στην ανατολική πλευρά της εντοπίζουμε το ψηλό κωδωνοστάσιο (περίπου 7 μ.), με την καμπάνα που είχε κατασκευαστεί στα Γιάννενα στα τέλη του 19ου αι.. Αξίζει να αναφέρουμε πως το κωδωνοστάσιο είναι το μισό λιθόκτιστο και το άλλο μισό ξύλινο.

 

Ιστορικά στοιχεία

Η αρχική κτίση της παραμένει άγνωστη, ωστόσο φαίνεται πως προϋπήρχε του 1754, οπότε και αγιογραφήθηκε το καθολικό της σύμφωνα με την επιγραφή που υπάρχει στο υπέρθυρο της εισόδου.

Πρόκειται για έναν μικρό μονόχωρο ναό, το καθολικό του οποίου έχει και νάρθηκα, που κτίστηκε το δεύτερο μισό του 19ου αι. από τον ηγούμενο Θεοδόσιο Μπαλτατζή. Ο τελευταίος είχε εγκατασταθεί στη μονή το 1858 σε ηλικία 21 ετών, μετά το θάνατο του ηγούμενου Γρηγορίου. Στην πορεία η μονή μετατράπηκε σε "οικογενειακή" μέχρι την πλήρη ερήμωση της το 1958. Να σημειώσουμε ότι ηγούμενοι της μονής πριν τον Γρηγόριο ήταν οι Σπυρίδων Παπαδημητρίου (1954 - 1855) και Δανιήλ (1835).

Οι αγιογραφίες του καθολικού διαμορφώνονται σε τρεις ζώνες (ολόσωμοι άγιοι, στηθάρια αγίων και παραστάσεις από τον Χριστολογικό κύκλο). Το εξαιρετικό ξυλόγλυπτο τέμπλο της μονής, σύμφωνα με επιγραφή στο αριστερό άκρο του χρονολογείται στα 1782 και φέρει δυο σειρές εικόνων. Το κάτω, όμως, τμήμα του έγινε το 1978 και είναι έργο των Μετσοβιτών αδερφών Μερτζάνη. Φέρει 5 μεγάλες εικόνες, από τις οποίες χρονολογημένες είναι οι τρεις. Το οστεοφυλάκιο βρίσκεται δίπλα στην δεξιά εξωτερική κόγχη του ιερού.

Η μονή διαθέτει αρκετά κειμήλια, όπως παλιές εικόνες, ασημένια ποτήρια του 1698, 1761 και 1870, ασημένιες λειψανοθήκες του 1775 και 1780, καθώς και τμήμα της κάτω σιαγόνας του Αγίου Νικολάου του εκ Μετσόβου.

Πρόσθετα στοιχεία ιστορικού, πολιτιστικού και τουριστικού ενδιαφέροντος

Η πλατεία του Μετσόβου είναι γεμάτη με καταστήματα, που πουλούν είδη λαϊκής τέχνης, περίτεχνα ξυλόγλυπτα χρηστικά αντικείμενα, βαρέλια, παραδοσιακά υφαντά, τυροκομικά προϊόντα και τα περίφημα κρασιά "Κατώγι", που παράγονται στο Μέτσοβο. Το κρασί παράγεται από γαλλικά κλήματα της περιοχής Μπορντώ, τα οποία φυτρώνουν στις περιοχές "Γινιέτσι" και "Μποϊάνου" του Μετσόβου. Η οινοποίηση, η ωρίμανση, και η εμφιάλωσή του γίνονται στο νεόδμητο ειδικό οινοποιείο, που αποτελεί αποκλειστική ιδιοκτησία του Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Απέναντι από το Μέτσοβο βρίσκεται το Ανήλιο, κτισμένο σε υψόμετρο 1050 μ κάτω από την κορυφή του Περιστερίου Οξιά (υψ. 1635 μ.). Πάνω από το χωριό βρίσκεται το νέο χιονοδρομικό κέντρο του Μετσόβου.

Στην είσοδο του οικισμού βρίσκεται το Κέντρο Ενημέρωσης για τον Εθνικό Δρυμό της Πίνδου - Βάλια Κάλντα, όπου φιλοξενούνται εκθέματα για τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής.

Κάτω από το παλιό κάστρο του Μετσόβου, στην κεντρική πλατεία, βρίσκεται η πινακοθήκη του Ιδρύματος Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Η περιοχή του Μετσόβου είναι πλούσια σε θρησκευτικά μνημεία. Μονές και εκκλησίες πλημυρίζουν την ευρύτερη περιοχή και καλούν τον επισκέπτη να τα εξερευνήσει.

Στην ευρύτερη περιοχή απαντώνται τρεις περιοχές που είναι ενταγμένες στο δίκτυο Νatura 2000 αυτές είναι ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου (Βάλια Κάλντα) (GR1310003), η Περιοχή Μετσόβου (Ανήλιο - Κατάρα) (GR2130006) και το όρος Λάκμος.

Πολλές εκδηλώσεις γίνονται στο Μέτσοβο τον Ιούλιο, όπως τα "πίχτεια", πολιτιστικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Ιουλίου. Στις 20 Ιουλίου πραγματοποιείται πανηγύρι κοντά στο ναό του Προφήτη Ηλία, σε υψόμετρο 1400 μ. Στις 26 Ιουλίου, ανήμερα της Αγίας Παρασκευής, γίνεται θρησκευτική γιορτή, όπου οι γυναίκες του χωριού, με παραδοσιακές στολές, σέρνουν το χορό τραγουδώντας βλάχικα τραγούδια. Στις 15 Αυγούστου, στο μοναστήρι της Παναγίας, γίνεται πανηγύρι με παραδοσιακές εκδηλώσεις και με τη συμμετοχή χορευτικών συγκροτημάτων.

Εντός του Ανθοχωρίου βρίσκεται το λαογραφικό μουσείο και το μουσείο υδροκίνησης, που αποτελείται από νερόμυλο, νεροτριβή και μαντάνια, που κινούνται με τη δύναμη του νερού από το Ρέμα Ρόνα. Αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα εκμετάλλευσης της υδάτινης ενέργειας και μνημείο ουσιαστικά της τεχνολογίας που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι κατά την προβιομηχανική περίοδο για να καλύψουν τις ανάγκες διατροφής και ένδυσης. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων.

Στην περιοχή του Βοτονοσίου η αρχαιολογική σκαπάνη ανακάλυψε ακρόπολη της κλασικής περιόδου, που σήμερα είναι γνωστή με τ' όνομα Λαχανόκαστρο. Από παλιότερες έρευνες, στο Βοτονόσι εντοπίστηκαν στις υπώρειες της ακρόπολης αρκετές ενεπίγραφες επιτύμβιες στήλες, οι οποίες ήταν εντοιχισμένες σε αναλημματικά τοιχία των αγρών στη θέση Τρία Χάνια. Χάλκινα αγγεία και κεραμική βρέθηκαν σε άλλα σημεία, αποδεικνύοντας τη σπουδαιότητα της περιοχής, που βρίσκεται στην παλιά ημιονική οδό Ιωαννίνων - Μετσόβου - Καλαμπάκας και ήταν η αρχαία διάβαση της Πίνδου. Αξιόλογα είναι η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, με περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο και ο οικισμός Μύλοι, όπου σώζονται ερείπια από τους παλιούς μύλους. Τα σπίτια της περιοχής κτίζονται ακολουθώντας την τυπική μετσοβίτικη μορφή του τρίχωρου σπιτιού με κλειστό ξύλινο εξώστη (κεπέγκι), που κατασκευάζεται συνήθως από ξύλο.

Αξιόλογα πολιτιστικά μνημεία της Μηλιάς είναι η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που κτίστηκε τον 16ο αι., του Αγίου Αθανασίου και της Παναγίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν η νεροτριβή στην είσοδο του χωριού, οι ερειπωμένοι νερόμυλοι και το Περίπτερο Ενημέρωσης για τη Φύση και τον Πολιτισμό, απ' όπου μπορείτε ν' αντλήσετε πληροφορίες για τον Εθνικό Δρυμό Πίνδου - Βάλια Κάλντα, για τα μονοπάτια και τη φύση της περιοχής.


 

 


#225 Ναός Αγίας Παρασκευής (Μέτσοβο)

Χωροθέτηση

Πρόκειται ίσως για τον αξιολογότερο ναό του Μετσόβου που βρίσκεται στο κέντρο του οικισμού.

 

Στοιχεία Κατασκευής

Ο ναός αποτελεί πραγματικό στολίδι του κέντρου του χωριού. Είναι κτισμένος στον τύπο της τρίκλιτης βασιλικής, ενώ στο εσωτερικό του ναού διακρίνουμε το υπέροχο ξυλόγλυπτο τέμπλο, τον δεσποτικό θρόνο, τους άμβωνες, το προσκυνητάρι, καθώς και το μοναδικό ξυλόγλυπτο ταβάνι. Το ξυλόγλυπτο τέμπλο του ναού χρονολογείται στα 1730 και είναι έργο Μετσοβιτών τεχνιτών. Στην άνω ζώνη του τέμπλου είναι τοποθετημένο εικονίδιο του αγίου Νικολάου του εκ Μετσόβου, έργο του Μετσοβίτη αγιογράφου Στέργιου του Παπαγιάννη (1755) ενώ οι υπόλοιπες 10 χρονολογούνται στο α' μισό του 18ου αι. και βρίσκονται τοποθετημένες στην κάτω ζώνη. Οι 9 από αυτές χρονολογούνται στην περίοδο 1820-1834 και είναι αφιερώματα ευπόρων Μετσοβιτών που διαμένουν μόνιμα στη Ρωσία, ενώ μια εξ αυτών, η εικόνα της αγίας Παρασκευής, χρονολογείται στα 1753.

Επίσης, άξιο λόγου είναι το γεγονός ότι ο ναός διαθέτει δύο άμβωνες, από τους οποίους ο μεγαλύτερος και ψηλότερος είναι έργο του Μετσοβίτη ταλιαδόρου (ξυλογλύπτη) Στέργιου Πέτρη, ο οποίος σκάλισε και τον εξαιρετικό άμβωνα του ναού του Αγίου Δημητρίου στο Μετσόβο.

Στο προαύλιό του αντικρίζουμε το επιβλητικό πέτρινο καμπαναριό ύψους 25μ, που χτίστηκε τη δεκαετία του 1880 με χρήματα του Γεωργίου Αβέρωφ, ο οποίος και το ανακαίνισε μια δεκαετία μετά. Στο προαύλιο διακρίνουμε επίσης το μνημείο των πεσόντων, τη προτομή του Μετσοβίτη αρχιμανδρίτη Μόδεστου Πέρτσαλη και την αναμνηστική στήλη του Εθναπόστολου Κοσμά του Αιτωλού (1714-1779).

 

Ιστορικά στοιχεία

Αν και η χρονολογία ανέγερσης του ναού δεν είναι γνωστή οι ανακαινίσεις του σημειώνονται στα 1511, 1705, 1759 και στα 1894 με δαπάνη του Γεωργίου Αβέρωφ, καθώς επίσης και από το Ίδρυμα Τοσίτσα το 1959 και το 1991-4.

Μέχρι το 1659 το Μέτσοβο και ειδικότερα η Αγία Παρασκευή υπάγονταν εκκλησιαστικά στην Επισκοπή Σταγών. Από το 1659-1924 ο ναός της Αγίας Παρασκευής έγινε Εξαρχικός, δηλαδή αποτελούσε τον κεντρικό ναό της Πατριαρχικής Εξαρχίας Μετσόβου, ενός ιστορικού θεσμού που συστήθηκε το 1659 και απέκτησε νομικό και πολιτειακό κύρος με βασιλικό θέσπισμα του Σουλτάνου Μεχμέτ Δ'. Στην Πατριαρχική Εξαρχία Μετσόβου, πέραν της πόλεως του Μετσόβου, υπάγονταν η Μηλιά, το Ανήλιο, το Μαλακάσι, η Κουτσούφλιανη, το Βοτονόσι και η Δερβενδίστα (το σημερινό Ανθοχώρι). Από το 1924 μέχρι το 1928 ο ναός της Αγίας Παρασκευής έγινε Μητροπολιτικός, ύστερα από την προαγωγή της Εξαρχίας σε Μητρόπολη, στην οποία τοποθετήθηκε Μητροπολίτης ο Τιμόθεος Λαμνής. Ο Μητροπολίτης Τιμόθεος ήταν ένας από τους αρίστους Αρχιερείς του κλίματος του Οικουμενικού Πατριαρχείου.

Στον περίβολο του ναού την ημέρα της γιορτής της αγίας Παρασκευής, μετά το πέρας της Θείας Λειτουργίας, στη θέση "κουλτούκι" διεξάγεται ο χορός των γυναικών του Μετσόβου ντυμένων με τις επίσημες, πολύχρωμες τοπικές φορεσιές τους.

Στην εκκλησία φυλάσσονται αρκετά κειμήλια, ασημένια δισκοπότηρα και ασημένιοι σταυροί, το Ρωσικής τέχνης επιχρυσωμένο Ευαγγέλιο, καθώς και αργυρά σκεύη, αφιερώματα του Γεωργίου Αβέρωφ.

Ο ναός της Αγίας Παρασκευής Μετσόβου έχει μεγάλο ιστορικό βάρος και αποτελεί για τους Μετσοβίτες τον κεντρικό άξονα της θρησκευτικής, εθνικής και πολιτιστικής τους ζωής. Σύμφωνα με τον Γιώργο Πλατάρη οι Επίτροποι της Αγίας Παρασκευής ήταν πάντα οι προύχοντες του Μετσόβου, αφού στην "μπάγκα" της φυλάγονταν όλα τα έγγραφα, οι ομολογίες του Μετσόβου, καθώς και η περιουσία του χωριού και οποιοδήποτε έγγραφο διοικητικής φύσεως, που αφορούσε τα κοινά του Μετσόβου.

Όπως σημειώνει ο Μ. Τρίτου, μια άλλη φωτεινή σελίδα του ναού της Αγίας Παρασκευής Μετσόβου είναι η ιεροψαλτική της παράδοση. Τη βυζαντινή μουσική στο ναό έφερε ο Γιαννιώτης πρωτοψάλτης Διονύσιος, ο οποίος τη διδάχθηκε στο Οικουμενικό Πατριαρχείο. Αλλά και στον τομέα της παιδείας μεγάλη υπήρξε η προσφορά του ναού της Αγίας Παρασκευής. Στα κελιά της στεγάστηκε αρχικά το περίφημο Ελληνοσχολείο του Μετσόβου, που αναδείχθηκε ένα από τα σημαντικότερα εθνικά προπύργια της Ηπείρου, αξιολογότατο κέντρο παιδείας, όπου δίδαξαν οι λογιότεροι και περιφανέστεροι δάσκαλοι της εποχής.

Το 1759 η Υψηλή Πύλη έδωσε άδεια επισκευής του ναού της Αγίας Παρασκευής και οι Μετσοβίτες εκμεταλλεύτηκαν την ευκαιρία, αυξάνοντας τις αίθουσες του Ελληνοσχολείου. Στα κατάλληλα διαρρυθμισμένα κελιά της Αγίας Παρασκευής λειτούργησε μέχρι το 1817 το περίφημο Ελληνοσχολείο, το οποίο μετά το 1817 στεγάστηκε στο κανονικό διδακτήριο, που χτίστηκε με δαπάνη του πανίσχυρου στη σουλτανική αυλή παχάλνικου Δημ. Ζαμάνη. Μετά την καταστροφή του Ελληνοσχολείου από πυρκαγιά, που συνέβη την 13η Απριλίου 1840 και η οποία κατέστρεψε και την βιβλιοθήκη που αριθμούσε 4.000 τόμους και πολλά χειρόγραφα, το Ελληνοσχολείο ξαναλειτούργησε στα κελιά της Αγίας Παρασκευής.

Ο ναός της Αγίας Παρασκευής, πέραν του πνευματικού και λατρευτικού του χαρακτήρα, είναι και ένα λαμπρό πολιτιστικό μνημείο που εντυπωσιάζει τους επισκέπτες.

 

Πρόσθετα στοιχεία ιστορικού, πολιτιστικού και τουριστικού ενδιαφέροντος

Η πλατεία του Μετσόβου είναι γεμάτη με καταστήματα, που πουλούν είδη λαϊκής τέχνης, περίτεχνα ξυλόγλυπτα χρηστικά αντικείμενα, βαρέλια, παραδοσιακά υφαντά, τυροκομικά προϊόντα και τα περίφημα κρασιά "Κατώγι", που παράγονται στο Μέτσοβο. Το κρασί παράγεται από γαλλικά κλήματα της περιοχής Μπορντώ, τα οποία φυτρώνουν στις περιοχές "Γινιέτσι" και "Μποϊάνου" του Μετσόβου. Η οινοποίηση, η ωρίμανση, και η εμφιάλωσή του γίνονται στο νεόδμητο ειδικό οινοποιείο, που αποτελεί αποκλειστική ιδιοκτησία του Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Απέναντι από το Μέτσοβο βρίσκεται το Ανήλιο, κτισμένο σε υψόμετρο 1050 μ κάτω από την κορυφή του Περιστερίου Οξιά (υψ. 1635 μ.). Πάνω από το χωριό βρίσκεται το νέο χιονοδρομικό κέντρο του Μετσόβου.

Στην είσοδο του οικισμού βρίσκεται το Κέντρο Ενημέρωσης για τον Εθνικό Δρυμό της Πίνδου - Βάλια Κάλντα, όπου φιλοξενούνται εκθέματα για τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής.

Κάτω από το παλιό κάστρο του Μετσόβου, στην κεντρική πλατεία, βρίσκεται η πινακοθήκη του Ιδρύματος Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Η περιοχή του Μετσόβου είναι πλούσια σε θρησκευτικά μνημεία. Μονές και εκκλησίες πλημυρίζουν την ευρύτερη περιοχή και καλούν τον επισκέπτη να τα εξερευνήσει.

Στην ευρύτερη περιοχή απαντώνται τρεις περιοχές που είναι ενταγμένες στο δίκτυο Νatura 2000 αυτές είναι ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου (Βάλια Κάλντα) (GR1310003), η Περιοχή Μετσόβου (Ανήλιο - Κατάρα) (GR2130006) και το όρος Λάκμος.

Πολλές εκδηλώσεις γίνονται στο Μέτσοβο τον Ιούλιο, όπως τα "πίχτεια", πολιτιστικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Ιουλίου. Στις 20 Ιουλίου πραγματοποιείται πανηγύρι κοντά στο ναό του Προφήτη Ηλία, σε υψόμετρο 1400 μ. Στις 26 Ιουλίου, ανήμερα της Αγίας Παρασκευής, γίνεται θρησκευτική γιορτή, όπου οι γυναίκες του χωριού, με παραδοσιακές στολές, σέρνουν το χορό τραγουδώντας βλάχικα τραγούδια. Στις 15 Αυγούστου, στο μοναστήρι της Παναγίας, γίνεται πανηγύρι με παραδοσιακές εκδηλώσεις και με τη συμμετοχή χορευτικών συγκροτημάτων.

Εντός του Ανθοχωρίου βρίσκεται το λαογραφικό μουσείο και το μουσείο υδροκίνησης, που αποτελείται από νερόμυλο, νεροτριβή και μαντάνια, που κινούνται με τη δύναμη του νερού από το Ρέμα Ρόνα. Αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα εκμετάλλευσης της υδάτινης ενέργειας και μνημείο ουσιαστικά της τεχνολογίας που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι κατά την προβιομηχανική περίοδο για να καλύψουν τις ανάγκες διατροφής και ένδυσης. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων.

Στην περιοχή του Βοτονοσίου η αρχαιολογική σκαπάνη ανακάλυψε ακρόπολη της κλασικής περιόδου, που σήμερα είναι γνωστή με τ' όνομα Λαχανόκαστρο. Από παλιότερες έρευνες, στο Βοτονόσι εντοπίστηκαν στις υπώρειες της ακρόπολης αρκετές ενεπίγραφες επιτύμβιες στήλες, οι οποίες ήταν εντοιχισμένες σε αναλημματικά τοιχία των αγρών στη θέση Τρία Χάνια. Χάλκινα αγγεία και κεραμική βρέθηκαν σε άλλα σημεία, αποδεικνύοντας τη σπουδαιότητα της περιοχής, που βρίσκεται στην παλιά ημιονική οδό Ιωαννίνων - Μετσόβου - Καλαμπάκας και ήταν η αρχαία διάβαση της Πίνδου. Αξιόλογα είναι η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, με περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο και ο οικισμός Μύλοι, όπου σώζονται ερείπια από τους παλιούς μύλους. Τα σπίτια της περιοχής κτίζονται ακολουθώντας την τυπική μετσοβίτικη μορφή του τρίχωρου σπιτιού με κλειστό ξύλινο εξώστη (κεπέγκι), που κατασκευάζεται συνήθως από ξύλο.

Αξιόλογα πολιτιστικά μνημεία της Μηλιάς είναι η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που κτίστηκε τον 16ο αι., του Αγίου Αθανασίου και της Παναγίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν η νεροτριβή στην είσοδο του χωριού, οι ερειπωμένοι νερόμυλοι και το Περίπτερο Ενημέρωσης για τη Φύση και τον Πολιτισμό, απ' όπου μπορείτε ν' αντλήσετε πληροφορίες για τον Εθνικό Δρυμό Πίνδου - Βάλια Κάλντα, για τα μονοπάτια και τη φύση της περιοχής.

 

 


#223 Μονή Αγίου Νικολάου (Μέτσοβο)

Χωροθέτηση

Το μοναστήρι βρίσκεται στην όχθη του Μετσοβίτικου, παραπόταμου του Αράχθου, νοτιοδυτικά του Μετσόβου.

Στοιχεία Κατασκευής

Το καθολικό του μοναστηριού είναι καμαροσκέπαστο και μονόχωρο. Η είσοδος του είναι στην νότια πλευρά, κάτω από ένα μικρό προστώο. Το ανατολικό τμήμα του προστώου διαρρυθμίστηκε το 1800 σε παρεκκλήσι του νεομάρτυρα Αγίου Νικολάου εκ Μετσόβου. Στη δυτική εσωτερική πλευρά του παρεκκλησίου υπάρχει κοσμική διακόσμηση, η οποία παριστάνει τον οικισμό του Μετσόβου, έργο του 1800, του λαϊκού ζωγράφου Διονυσίου Μαρέσου. Αριστερά της τοξωτής εισόδου του καθολικού εικονίζεται εξωτερικά η Μήτηρ Θεού η Επίσκεψις, έργο του Ευσταθίου.

Εντυπωσιακή είναι η σκηνή της Σταύρωσης, που συμπεριλαμβάνεται στο πρόγραμμα του δυτικού τοίχου του ναού, μαζί με άλλες σκηνές Παθών (Αποκαθήλωση, Η εν Tάφω Κουστωδία) και σκηνές Μηνολογίων. Όλες οι συνθέσεις στο δυτικό τοίχο παρουσιάζουν μια σχετική τεχνοτροπική ομοιογένεια, με εξαίρεση την εμφανώς μεταγενέστερη παράσταση της Κοίμησης της Θεοτόκου στο υπέρθυρο της εισόδου προς το νάρθηκα (τέλη 18ου αιώνα), ενώ και οι τεχνοτροπίες και οι εικονογραφικές τους καταβολές φαίνεται να προέρχονται από δύο "δρόμους", επηρεάζονται δηλαδή από τις δύο κυρίαρχες στον ελλαδικό χώρο σχολές του 16ου αιώνα, την κρητική και την λεγόμενη "σχολή της βορειοδυτικής Ελλάδας", αλλά και μέσω της τέχνης των νησιών του Ιονίου. Η σκηνή της Σταύρωσης χαρακτηρίζεται από τη συμμετρία που δημιουργεί η ισορροπημένη κατανομή των μορφών στο χώρο. Ο Εσταυρωμένος Χριστός τοποθετείται στον άξονα της σύνθεσης.

Η ζωγραφική απόδοση του σώματος του Χριστού με τη φυσιοκρατική ανατομική απόδοση και την χαλαρότητα της κίνησης της εγκατάλειψης, καθώς και το πορφυροκόκκινο παραπέτασμα πίσω από τον σταυρό που λειτουργεί ως "αυλαία" του θείου δράματος - απόηχος της επίδρασης των θρησκευτικών θεατρικών δρωμένων της Μεσαιωνικής Δύσης - υποδηλώνει σαφείς επιδράσεις από τη δυτική ζωγραφική του Trecento, κυρίως μέσω της σχολής της Βορειοδυτικής Ελλάδας (Η παράσταση της Σταύρωσης στη Μονή Αγίου Νικολάου Μετσόβου, Η καταγωγή και εξέλιξη του εικονογραφικού τύπου, Εύη Σαμπανίκου, Επίκουρος Καθηγήτρια Τμήματος Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας , ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ).

Εσωτερικά ο ναός είναι κατάγραφος με τοιχογραφίες του 1702, έργα του αγιογράφου Ευσταθίου. Οι τοιχογραφίες αναπαριστούν διάφορα θέματα όπως η Πλατυτέρα, ο Χριστός Παντοκράτωρ, θέματα από τον Χριστολογικό κύκλο κ.α. Εντούτοις στο διάκοσμο του ναού διακρίνουμε δύο τουλάχιστον ζωγράφους, από τους οποίους, ο πρώτος εικονογράφησε το μεγαλύτερο μέρος του ναού, ενώ ο δεύτερος το δυτικό τμήμα του, που χαρακτηρίζεται από έντονες δυτικές επιδράσεις.

Στον νάρθηκα του καθολικού διακρίνουμε μια σειρά εικόνων, με εξέχουσα αυτή του Αγίου Νικολάου (1698). Στον ίδιο χώρο εκτίθεται, εκτός των άλλων, εικόνα του Αγίου Νικολάου εκ Μετσόβου του 1754, έργο του Μετσοβίτη αγιογράφου Στεργίου του Παπαγιάννη. Σήμερα, πολλές από τις εικόνες έχουν μεταφερθεί στο Μουσείο Ιδρύματος Τοσίτσα.

Στο ιερό υπάρχει ένα εξαιρετικό τέμπλο με εικόνες του μοναχού Ιωαννίκιου του 17ου αιώνα. Στον γυναικωνίτη του καθολικού έχει δημιουργηθεί μια μικρή συλλογή με εκκλησιαστικά αντικείμενα και στο αρχονταρίκι φυλάσσονται σκεύη και προσωπικά αντικείμενα των παλιών μοναχών και άλλα ενδιαφέροντα κειμήλια της μονής.

Ιστορικά στοιχεία

Η Μονή του Αγ. Νικολάου υπήρξε πολύ πλούσιο μοναστήρι και έπαιξε σημαντικό ρόλο στην περιοχή. Δείγμα του πλούτου του αποτελεί το ξύλινο βαρέλι του κρασιού, που χωρούσε πάνω από 12.000 οκάδες και το οποίο δεν προορίζονταν μόνο για τους μοναχούς, αλλά για πώληση και δωρεές. Όπως αναφέρει ο Άγγλος περιηγητής Leake η μονή του Αγίου Νικολάου υπήρξε σταθμός για τους ταξιδιώτες που ακολουθούσαν την διαδρομή Ιωάννινα-Ζυγός-Καλαμπάκα.

Οι μαρτυρίες για την ύπαρξη της Μονής είναι πολύ παλαιές. Οι πρώτες αναφορές γίνονται στο Χρονικό των Ιωαννίνων. Τον 14ο αιώνα (1380) η Μονή Αγίου Νικολάου ήταν το Καθηγούμενο Μοναστήρι της ευρύτερης περιοχής του Μετσόβου. Καταστράφηκε τον 15ο αιώνα για να ανακαινιστεί λίγο αργότερα. Μαρτυρίες έντονης πνευματικής δραστηριότητας υπάρχουν κατά τα μέσα του 17ου αιώνα (1650), ενώ εκτενής αναφορά γίνεται για τα προνόμια του 1659.Το μοναστήρι ανακαινίστηκε γύρω στα 1700, καθώς επίσης και στα 1960 από το Ίδρυμα Βαρόνου Μιχαήλ Τοσίτσα. Το ίδρυμα κατέβαλε περίπου το 80% των δαπανών, ενώ σημαντική υπήρξε και η συνεισφορά του Ιάκωβου Πολίτη, γιού του διεθνολόγου Νικόλαου Πολίτη.

Ως το 1930 ζούσαν εδώ 12 μοναχοί, σήμερα όμως που δεν κατοικείται την ξενάγησή σας θα αναλάβει ο φύλακας Κώστας Σταχούλης.

Πρόσθετα στοιχεία ιστορικού, πολιτιστικού και τουριστικού ενδιαφέροντος

Η πλατεία του Μετσόβου είναι γεμάτη με καταστήματα, που πουλούν είδη λαϊκής τέχνης, περίτεχνα ξυλόγλυπτα χρηστικά αντικείμενα, βαρέλια, παραδοσιακά υφαντά, τυροκομικά προϊόντα και τα περίφημα κρασιά "Κατώγι", που παράγονται στο Μέτσοβο. Το κρασί παράγεται από γαλλικά κλήματα της περιοχής Μπορντώ, τα οποία φυτρώνουν στις περιοχές "Γινιέτσι" και "Μποϊάνου" του Μετσόβου. Η οινοποίηση, η ωρίμανση, και η εμφιάλωσή του γίνονται στο νεόδμητο ειδικό οινοποιείο, που αποτελεί αποκλειστική ιδιοκτησία του Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Απέναντι από το Μέτσοβο βρίσκεται το Ανήλιο, κτισμένο σε υψόμετρο 1050 μ κάτω από την κορυφή του Περιστερίου Οξιά (υψ. 1635 μ.). Πάνω από το χωριό βρίσκεται το νέο χιονοδρομικό κέντρο του Μετσόβου.

Στην είσοδο του οικισμού βρίσκεται το Κέντρο Ενημέρωσης για τον Εθνικό Δρυμό της Πίνδου - Βάλια Κάλντα, όπου φιλοξενούνται εκθέματα για τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής.

Κάτω από το παλιό κάστρο του Μετσόβου, στην κεντρική πλατεία, βρίσκεται η πινακοθήκη του Ιδρύματος Ευάγγελου Αβέρωφ - Τοσίτσα.

Η περιοχή του Μετσόβου είναι πλούσια σε θρησκευτικά μνημεία. Μονές και εκκλησίες πλημυρίζουν την ευρύτερη περιοχή και καλούν τον επισκέπτη να τα εξερευνήσει.

Στην ευρύτερη περιοχή απαντώνται τρεις περιοχές που είναι ενταγμένες στο δίκτυο Νatura 2000 αυτές είναι ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου (Βάλια Κάλντα) (GR1310003), η Περιοχή Μετσόβου (Ανήλιο - Κατάρα) (GR2130006) και το όρος Λάκμος.

Πολλές εκδηλώσεις γίνονται στο Μέτσοβο τον Ιούλιο, όπως τα "πίχτεια", πολιτιστικές και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Ιουλίου. Στις 20 Ιουλίου πραγματοποιείται πανηγύρι κοντά στο ναό του Προφήτη Ηλία, σε υψόμετρο 1400 μ. Στις 26 Ιουλίου, ανήμερα της Αγίας Παρασκευής, γίνεται θρησκευτική γιορτή, όπου οι γυναίκες του χωριού, με παραδοσιακές στολές, σέρνουν το χορό τραγουδώντας βλάχικα τραγούδια. Στις 15 Αυγούστου, στο μοναστήρι της Παναγίας, γίνεται πανηγύρι με παραδοσιακές εκδηλώσεις και με τη συμμετοχή χορευτικών συγκροτημάτων.

Εντός του Ανθοχωρίου βρίσκεται το λαογραφικό μουσείο και το μουσείο υδροκίνησης, που αποτελείται από νερόμυλο, νεροτριβή και μαντάνια, που κινούνται με τη δύναμη του νερού από το Ρέμα Ρόνα. Αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα εκμετάλλευσης της υδάτινης ενέργειας και μνημείο ουσιαστικά της τεχνολογίας που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι κατά την προβιομηχανική περίοδο για να καλύψουν τις ανάγκες διατροφής και ένδυσης. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων.

Στην περιοχή του Βοτονοσίου η αρχαιολογική σκαπάνη ανακάλυψε ακρόπολη της κλασικής περιόδου, που σήμερα είναι γνωστή με τ' όνομα Λαχανόκαστρο. Από παλιότερες έρευνες, στο Βοτονόσι εντοπίστηκαν στις υπώρειες της ακρόπολης αρκετές ενεπίγραφες επιτύμβιες στήλες, οι οποίες ήταν εντοιχισμένες σε αναλημματικά τοιχία των αγρών στη θέση Τρία Χάνια. Χάλκινα αγγεία και κεραμική βρέθηκαν σε άλλα σημεία, αποδεικνύοντας τη σπουδαιότητα της περιοχής, που βρίσκεται στην παλιά ημιονική οδό Ιωαννίνων - Μετσόβου - Καλαμπάκας και ήταν η αρχαία διάβαση της Πίνδου. Αξιόλογα είναι η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, με περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο και ο οικισμός Μύλοι, όπου σώζονται ερείπια από τους παλιούς μύλους. Τα σπίτια της περιοχής κτίζονται ακολουθώντας την τυπική μετσοβίτικη μορφή του τρίχωρου σπιτιού με κλειστό ξύλινο εξώστη (κεπέγκι), που κατασκευάζεται συνήθως από ξύλο.

Αξιόλογα πολιτιστικά μνημεία της Μηλιάς είναι η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που κτίστηκε τον 16ο αι., του Αγίου Αθανασίου και της Παναγίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν η νεροτριβή στην είσοδο του χωριού, οι ερειπωμένοι νερόμυλοι και το Περίπτερο Ενημέρωσης για τη Φύση και τον Πολιτισμό, απ' όπου μπορείτε ν' αντλήσετε πληροφορίες για τον Εθνικό Δρυμό Πίνδου - Βάλια Κάλντα, για τα μονοπάτια και τη φύση της περιοχής.